Al geruime tijd wordt in het parlement gesproken over een eventueel verbod op kraken. Er is zelfs een initiatiefwetsvoorstel ingediend door CDA, VVD en ChristenUnie dat kraken strafbaar stelt, al lijkt dat voorstel zich momenteel in de ijskast te bevinden. Toch is het interessant om te kijken wat de gevolgen voor studenten kunnen zijn als die wet er komt. De LSVb-webredactie sprak met kraak, en met anti-kraak.

Door János Betkó, lid van de onafhankelijke webredactie van de LSVb

Veel studentenorganisaties, de LSVb incluis, hebben zich altijd verzet tegen een kraakverbod. Zij zijn bang dat de woningnood onder studenten nog verder stijgt wanneer er een kraakverbod is. Het ligt inderdaad voor de hand dat wanneer op kraken een fikse gevangenisstraf komt te staan, zoals wordt voorgesteld in de genoemde initiatiefwet, minder studenten zullen gaan kraken. Ook is het de vraag of anti-kraak in de huidige vorm zal blijven bestaan; als er niet meer gekraakt wordt, zijn kraakwachten dan immers niet overbodig geworden?

Paul Jeekel is daar echter niet bang voor. Hij is directeur bij Alvast, een bedrijf dat zich bezighoudt met tijdelijke bewoning, pandcontrole en pandbewaking. Maakt hij zich geen zorgen over de toekomst van zijn bedrijf? “Er zijn altijd zaken rond leegstand waarmee wij kunnen helpen. Zo kan een lokale overheid eigenaren bijvoorbeeld verplichten om voor tijdelijke bewoning te zorgen. Wij kunnen dan voor bewoners zorgen. Ook is het voor bepaalde vergunningen, of het krijgen van een verzekering, gemakkelijker wanneer een pand tijdelijk bewoond is.” Wanneer een kraakverbod ingaat zal dit volgens Jeekel dus niet ten koste gaan van veel studenten die gebruik maken van tijdelijke bewoning: “Een paar panden zullen misschien leeg komen te staan. Maar waarschijnlijk gaat de overheid dan toch iets regelen zodat die panden gebruikt zullen worden.”

Vincent, van het studentenkraakspreekuur in Amsterdam, betwijfelt dat. “Ik ken de argumenten, maar ik geloof dat niet zo. Het wetsvoorstel is juist bedoeld om huiseigenaren meer vrijheid te geven. Anti-kraak is ontstaan als reactie op het ontstaan van de kraakscene. Als het kraken verdwijnt, verdwijnt ook de stimulans om panden te verhuren als anti-kraak.”

De vraag is hoe groot het probleem is voor de woningmarkt voor studenten, wanneer deze plotsklaps overspoeld zou worden door voormalig (anti)krakers, die door de antikraakwet uit hun huis zijn gedwongen. Er zijn geen aantallen bekend over hoeveel studenten precies kraak of anti-kraak wonen. Bij Alvast, gevestigd in vier steden, wonen zo’n 1500 mensen, waarvan de overgrote meerderheid student is. Het studentenkraakspreekuur Amsterdam heeft het afgelopen jaar alleen al geholpen bij de kraak van zo’n twintig panden, waar tezamen zo’n 150 studenten wonen. Vincent schat het aantal krakende studenten in Amsterdam op zo’n 200 tot 250.

Deze aantallen geven een indicatie over hoe groot de groepen zijn waar het hier over gaat. Er zijn vele anti-kraak bedrijven; als Alvast alleen al een kleine 1500 studenten van woonruimte voorziet, gaat het landelijk waarschijnlijk om vele duizenden studenten die op die manier wonen. Ook het aantal krakende studenten zou, gezien de cijfers uit Amsterdam, ruim meer dan duizend kunnen zijn. Het aantal wordt ook steeds groter. Vincent: “Wij merken hier heel goed hoe groot de woningnood is. Wij houden iedere donderdagavond spreekuur, tussen 20.00 en 21.30 uur. Vorig jaar kwamen daar standaard zo’n acht tot tien mensen. Vanaf het begin van het collegejaar zijn er iedere donderdag tussen de dertig en veertig studenten. We zien dat de groep die zich bij ons meldt steeds breder wordt. Vroeger hadden we vooral universitaire studenten, meestal vanuit sociale of creatieve richtingen. Nu krijgen we ook meer hbo’ers en studenten van de economische faculteit. Bijna ieder weekend helpen we wel studenten met een kraak, vorig jaar was dat één of twee keer per maand”.

Het is nog niet duidelijk of en wanneer de Tweede Kamer weer gaat praten over het kraakverbod, ook niet of er een meerderheid voor is. Het is ook niet met zekerheid te zeggen hoe het anti-kraakaanbod zich zal ontwikkelen, na instelling van een kraakverbod. De vraag is echter: is de situatie op de studentenwoningmarkt zo slecht dat zelfs een kleine daling van aanbod grote gevolgen heeft?

Studenten in Amsterdam die vragen hebben over kraken kunnen iedere donderdag tussen 20.00 uur en 21.30 uur terecht bij het studentenkraakspreekuur op Schoolstraat 4